Met Art-Fan naar Tongeren

de oudste stad van België met het statuut van civitas in het jaar 10 voor Christus De meesten aan onze tafel tijdens het wachten op de gidsen bestelden een ‘Ambiorix’, donker bier van 7,5°, gebrouwen in Ninove, fruitig, lekker bier, helemaal wars van de karamelsmaak van de meeste bruine bieren. Wij troffen het een stuk beter met onze gids Albert Dessers dan de andere groep. Op de markt wees hij ons op het stadhuis en 2 typische gebouwen in Maaslandse stijl, het oudste van begin 17 de eeuw , aan de buitenkant beschermd, maar waarvan men onlangs de oude, waardevolle binnenkant totaal had afgebroken. Het 2de gebouw van 1680, iets jonger dan het eerste –maar zag er een stuk ouder uit- fungeerde vroeger als het stadhuis. Voor de toegangsdeur van de basiliek zagen we een kerkfiguur uit onze kinderjaren terug: een Suisse, een van de 6 die nu nog zouden fungeren in België. De gids wist te verkrijgen dat we toch stilletjes binnen mochten; de dienst van de zwarte priester zou toch extra lang duren. Terug buiten zagen we de oudste houten gevel en even verder de moderne architectuur van de stadsadministratie, opgetrokken op de plaats van een vroegere school. Het vernieuwde en fel uitgebreide Gallo-Romeins Museum wordt op 20 mei heropend, maar er is nog werk aan de winkel. Ook op zondag wordt er doorgewerkt. Langs een achterpoortje, onder de dreunende orgeltonen van het machtige Le Picard orgel, komen we terug in de basiliek. Ik wist niet (meer?) dat men een basiliek kan herkennen aan 2 attributen: rechts een soort parasol en links een standaard. De gids vertelde dat het oude Mariabeeldje met kind Jezus in de Rubenstijd bolle wangen kreeg opgeplakt. Nu is het beeld in de Middeleeuwse chromatografie hersteld. We dalen de heuveltop met de basiliek af naar het door de Vlaamse gemeenschap verbouwde klooster. Op het voorpleintje staan appelbomen aangeplant. Een eerste maal dat ik zoiets zie. Ik dacht terug aan ‘Landscaping with Fruit’. De Vlaamse Gemeenschap geeft hier het goede voorbeeld. Interessant is een stuk muur met de diverse gebruikte bouwstenen: silex, mergelzandsteen en baksteen. Het dak van de oude zomerrefter is mooi begroeid. De plattegrond van de kloosterkerk wordt knap aangeduid met brokstukken. De rondleiding eindigde op het begijnhof. Er staan mooie gebouwen, maar het geheel geeft niet die eenheid die we van andere begijnhoven kennen. De meesten willen nog iets van de uitgebreide antiekmarkt zien die hier elke zondag plaatsheeft. Jules Raus had een knap stukje op de kop getikt: een klein Afrikaans beeldje in koperlegering, een bootje met 3 figuurtjes voor €8, kunstig en heel fijn afgewerkt. ’s Namiddags staat een rondrit door het heuvelende Haspengouw op het programma. We zien overblijfselen van de oude vestingsmuur, een paar tumuli en stoppen bij een parkje met een maquette van de stad en een paar militaire toestellen van de Romeinen: een pijllanceerder en een katapult. De fruitbloei is volledig voorbij, behalve in een hoogstamboomgaard waarvan nog een viertal bomen in volle bloesempracht. Ik dacht aan Marie Joseph d’ Otthee, de ijzerappel. Thuis ben ik gaan controleren. Dit ras bloeit anders. Heel waarschijnlijk hadden we met Reinette de France te maken, overigens een lekkere, bruine appel, maar bij mij erg kankergevoelig. Op de rondrit zagen we o.a. het kasteel van Heks, buitenverblijf van een prins-bisschop van Luik en nu bekend om zijn oude rozen en grote moes – en fruittuin met speciale opslagplaatsen. In het dorpje Nerum bewonderden we een fabriek in art decostijl, in 1911 gebouwd en begonnen als chocoladefabriek en aan de andere kant een feeërieke villa in dezelfde stijl. Deze warme, zonovergoten dag eindigde in De Velinx, het stijlvolle Cultureel Centrum van de stad.FOTO'S1. Ambiorix2. Ambiorix3. Oudste gebouw begin van jaren 16004. Het oudste stadhuis5. Onze gids voor het nieuwe administratief centrum6. Binnenzicht basiliek7. Suisse8. Houten gevel9. Toren van de basiliek