24 april 2005 · 09:49 · door Daantje

OVER PRUIMEN EN HONINGZWAM

0 beelden 0 reacties

Op een gedeelte van de in ’62 gekochte boerderij had ik populieren geplant, die na een kleine 30 jaar afgezaagd werden voor de skeletbouw van het lemen huis van mij zoon Peter. Op de vrijgekomen ruimte plantte ik zelf opgekweekte fruitbomen, vooral pruimen, geënt op wat ik noem "Kempische Pruim". (*) In '91 of ‘92 liepen 2 van de het vorig jaar verplante boompjes niet meer uit, en in de loop van de zomer zag ik bij enkele andere het langzaam vergelen en het noodrijp worden van de vruchten! Het volgende voorjaar bleken die ook afgestorven. Wat was de oorzaak? Had het te maken met de afstervende wortels van de populieren? Niemand kon mij een antwoord geven. Als gevolg van de familiale festiviteiten rond de 60 jaar van Aleide kwamen we in het Waalse boekendorp Redu. 'k Vond er een Frans boek over fruit. En in het hoofdstuk over Prunes (pruimen) las ik over l'agaric miellé (HONINGZWAM), met beschrijving van het mycelium, het ondergrondse lichaam van de paddestoel. De paddestoel die men ziet is feitelijk enkel de "vrucht". Men beschreef een zwart, schoenveterachtig netwerk in de grond. Ik had deze "wortels" reeds meermalen opgemerkt in verstervend hout en in schors en mij afgevraagd hoe deze "wortels” er in kwamen, behoorlijk ver verwijderd van bomen. Want regelmatig zie je ook hoe wortels van bomen composthopen weten te vinden en er zich als 't ware in omhooggroeien. Aldus stelde ik vast hoe een wortel van een Reine Claude d'Ouillins zich in een nog relatief jonge hoop van gemalen dennenschors inwerkte en zich terzelfdertijd een krachtige nieuwe tak aan die kant ontwikkelde. Maar wat was er nu aan de hand? Na het verplanten van de bomen had ik elk boompje een mooie boomspiegel gegeven van gemalen populierenschors om zoveel mogelijk grasbegroeiing weg te houden en tevens een betere vochtvoorziening te verzekeren door verdamping te verhinderen. AIle boompjes groeiden het eerste jaar voorspoedig. Zoals reeds gemeld, liepen in het volgende voorjaar er al twee niet meer uit. In de loop van die zomer zag ik stilaan nog enkele exemplaren afsterven. Na lectuur over de l'agaric miellé, wat in het Nederlands honingzwam betekent, wetenschappelijke naam Armillaria mellea, heb ik de dode pruimenbomen zorgvuldig opgegraven. Onder de haast verteerde bedekkingsschors zag ik het schoenveternetwerk van de honingzwam en kon ik de vertakkingen naar het wortelstel van de boom volgen. Naast verschillende pruimen, is ook een perzik bezweken. Jonge appelbomen leken er geen hinder van te ondervinden. Om het lot te tarten heb ik er nieuwe pruimen geplant, maar op onderstam St Julien A. Geen enkele boom is nog afgestorven. Achteraf heb ik mij gerealiseerd dat de afstervende wortels van de afgezaagde populieren ‘Gefundenes Fressen’ waren voor de honingzwam. De meeste stobben geven nog wat opslag. Er is nog iets leven in sommige wortels. Het ideale leefklimaat voor de honingzwam, een zwakteparasiet. Een VELTlid vertelde mij dat hij jonge honingzwammen plukte aan de voet van een oude kerselaar. Een paar jaar nadien was de boom afgestorven. De honingzwam had bij mij dubbel voedsel met de afstervende populierenwortels en met de pas gemalen en nog niet gecomposteerde schors van populier. Het afsterven van enkele bomen op Kempische pruim en Kempische pruim zelf is nog een drietal jaar blijven doorgaan. Deze bomen stonden al op 10 tot 20 m van de eerste slachtoffers en aan de rand van de moestuin. Het myceleum was verder gegroeid. Toen ik in een voorjaar toen mijn schorseneren oogste, zag ik het fijne netwerk van roodachtige draadworteltjes rond de schorseneren. Dit zijn de groeipunten van het myceleum dat al zo ver gevorderd was. Steenfruit blijkt dus bijzonder gevoelig voor de honingzwam! De ene onderstam is duidelijk vatbaarder dan de andere. Zit hier ook een (gedeeltelijke?) verklaring voor het afsterven van de pruimebomen van Herman Vandepoele ? (Zie mijn gastenboek). (*) Kempische pruim Ik herinner mij nog de rijke oogst tijdens dat eerste jaar (1962) in Halle. Al dadelijk had ik worteluitlopers uitgeplant, die na een vijftal jaar dezelfde vruchten droegen. Dit is een vrij vlugge vruchtbaarheid voor een pruim. Het gaat dus om een ‘wortelechte’ pruim, die je niet moet enten. Wel. heb ik er, met behoorlijk succes, nogal wat andere rassen op geënt. De groei is middelmatig tot eerder zwak en opgericht, met een tamelijk smalle kruin. Door snoeien kan je de boom lager houden en een iets bredere kroon vormen. De vruchten van de Kempische pruim zijn blauw, met nog een schijntje rood, bij rijpheid, die normaal eind augustus valt; in een vroeg jaar vanaf midden augustus, in een laat jaar pas in september.Van vorm zijn ze rond-ovaal en de grootte is gemiddeld. De smaak is vrij goed, zeker beter dan deze van verschillende commerciêle rassen. Aanklevende steen. Ze is uitstekend geschikt om in zijn geheel op te leggen in bokalen (pasteuriseermethode). Ze is zelffertiel: dit wil zeggen dat je geen ander ras als bestuiver nodig hebt. Aan tientallen VELTleden heb ik exemplaren uitgedeeld. Af en toe ontmoet ik nog mensen die heel tevreden zijn over deze vruchten. Wat mijn bomen betreft stel ik mij de laatste jaren vragen. De vruchtbaarheid is duidelijk minder en nogal wat fijne takjes sterven af, ook bij jongere exemplaren. Ook stel ik aan de takken kankerachtige verdikkingen vast. Is dit bacteriekanker of nog iets anders? Sharka?

Verder lezen

Chronologisch verder

Eén bericht net ervoor, en tot twee berichten net erna in het archief.

Open tijdlijn

Eerder

22 april 200500

NACHTVORSTSCHADE ?

Gisterenmorgen en deze morgen was de voorruit van de buitenstaande wagen bevroren en ook het afdekzeil van de trampoline zat onder een laag ijs. In de weiden lag het wit van de rijp. Anderzijds zie ik op www.weerstation.be , gelegen in het

Later

25 april 200500

BLOEITIJDSTIP

Een paar jaar terug had ik een rode bes overgeplant naar mijn fruitkooi. Ik vroeg me af welk ras? Ik had nog nooit op het bloeitijdstip gelet. Toen de anderen begonnen uit te lopen was er nog geen leven in MULKA (mijn favoriet) en in deze s

Nog later

25 april 200500

Late bloei TOP

Als aan de bloeiwijze ligt heeft Top zijn naam niet gestolen. Deze pruim gaat bij mij haar tweede groeijaar in. De toptakken zijn evenveel bloeiende kaarsbloemen; zo dik staan de bloemen er rond om rond. Het is mijn laatst bloeiende pruim.

Verder lezen

Thema: Pruimenrassen.

11 december 201700

Pruimen

Pruimen Bij mij thuis op De Reiger te Ichtegem (West-Vlaanderen, 20 km van de kust) hadden we 2 pruimenbomen staan. We noemden ze eierpruimen, rijp half augustus. Op de entplaats was er een serieuze knobbel. Later wist ik dat het Monsieur H

14 november 200500

HONINGZWAM / VERANKERING.

NBS verankert de bomen en iets over de honingzwam. De NBS -ploeg kwam nog een dag om de laatste kleinfruitstruiken te verplanten. Zelf hielp ik de bramenhaag ontmantelen en verplanten. Op een plaats, waar een braam het niet zo goed deed, za

05 januari 200700

KEMPISCHE PRUIMEN GEVELD

Kempische Pruimen geveld Vandaag heb ik een paar van mijn te talrijke Kempische pruimen geveld. Het zijn uitlopers van de 2 pruimelaars die ik hier naast de moestuin in 1962 aantrof. Dat jaar waren de bloemen niet bevroren en was er een rij

12 juli 200500

SCHOENVETERS

Toen ik naast de wc-wagen een put aan 't graven was kwam Miel. Hij kent wat van kruiden en zou aan de geïnteresseerden hierover vertellen. Hij hielp mij om met de spade een wortel door te steken van de pruim die er naast stond. Het is een R

24 mei 200600

VIVISECTIE KEMPISCHE PRUIM

Vivisectie Kempische Pruim De jonge ‘Kempische pruim’ is niet meer. De boom, op een goede meter van de pruim Empress, stond op een verzorgde grond wat kalk en voedingsstoffen betreft. Toch had die bovenaan verdroogde takken (takmonilia?) en

05 april 201000

Middel tegen honingzwam

Middel tegen honingzwam Ik kreeg volgende vraag uit Nederland: “kunt u mij een afdoend middel aan de hand doen om de honingzwam te vernietigen. bij voorbaat zeer veel dank.” Vooreerst zou ik willen voorstellen naar de blog te gaan. Bovenaan