19 juli 2011 · 22:54 · door Daantje

Met het Davidsfonds naar Zondereigen en de Dodendraad

3 delen 27 beelden 0 reacties

Deel 1 van 3 · 19 juli 2011 · 22:54

Met het Davidsfonds naar Zondereigen en de Dodendraad

Zondereigen maakt deel uit van Baarle Hertog, dat omringd door Baarle-Nassau, omsloten is door Nederlands grondgebied, met uitzondering van Zondereigen, dat dan wel in België ligt. Nog een aantal gehuchten en enclaves op Nederlands grondgebied behoren tot Baarle Hertog. En om de puzzel nog ingewikkelder te maken: een aantal enclaves in Baarle Hertog behoren dan weer tot de Nederlandse gemeente Baarle Nassau! Deze situatie heeft nog zijn oorsprong in de Middeleeuwen en het Leenroerig stelsel.

Tijdens de eerste wereldoorlog was Zondereigen bezet door de Duitsers. Nederland was toen neutraal gebied. De Duitsers bleven er buiten.

Wegens de vele ontsnappingen naar Nederland werd half 1915 de Dodendraad geïnstalleerd met een dodelijke lading van 2000 volt. Deze 250 km lange versperring liep van in Zeeland, naast de grens met Nederland, en nog een stuk in Duitsland om daar de Duitse deserteurs op te vangen.

Men spreekt van in totaal 5000 doden door en in de omgeving van de draad. Verschillende personen werden ook geschoten in de 100 m brede zone verboden gebied voor de dodendraad.

De “passeurs”, nachtelijke gidsen, hadden er iets op gevonden: een houten constructie die tussen de onderste twee draden gespannen werd en waar men kon doorkruipen. Parallel met de elektrische afsluiting liepen aan weerszijden nog twee afsluitingen met pinnekensdraad, een aan de voorkant en een aan de achterkant. Om de twee km was er een wachtlokaal. Daartussen patrouilleerden soldaten. Eens deze voorbij, was er een zekere speelruimte. Passeurs stonden o.a. ook in voor de smokkel van Belgische brieven van het thuisfront naar Baarle Hertog, vanwaar ze vandaar het front bereikten en vice versa.

Net voor de grens hebben de plaatselijke initiatiefnemers Frans Van Gils, (kozijn van onze Frans Van Gils uit Halle) en Herman, die onze gidsen waren, een stuk dodendraad nagebouwd. Onze ontvangst begon met een inleiding en een zeer interessante powerpoint voorstelling.

Het zesde leerjaar van Zondereigen beschermt dit monument .

We vernamen ook dat er te Baarle Hertog twee radiostations functionnneerden die spionageberichten naar Engeland of ‘Bachten de kupe’, het onbezette België achter de frontlijn, seinden en hierdoor heel wat meer oorlogsonheil voorkwamen.

Op de terugweg liepen we even binnen in de dorpskerk St.- Rumoldus. Men heeft er twee knappe glasramen ter ere van een plaatselijke non, die de stigmawonden zou hebben gehad en nog steeds aanbeden wordt voor gunsten. Het andere gedenkt een plaatselijke missionaris Ladislas die naar de indianen trok in Canada.

Als zoon van een oudstrijder van de Grote Oorlog sprak mij deze geschiedenis, waarvan ik nog nooit gehoord had, sterk aan.

Foto’s

De groep

Heldenhulde zerk, naar ontwerp van Joe English. Tegen de muur van de kerk staat dit monument met Iers kruis, het heldenmonument van de eerste wereldoorlog ter gedachtenis van de 3 gesneuvelden van Zondereigen. Dit is blijkbaar het enige, dergelijke monument in de provincie Antwerpen.

Met gids

Zondereigen telt 4 straten met steeds dezelfde naam. Er zijn 118 huizen.

Aan de ene kant van deze straat begint de nummering, die verder loopt om de hoek van de andere straatt om tenslotte te eindigen aan de andere kant van de straat waar de nummering begon.

Idem

Hier staan we voor het huis van de toenmalige eerste schepen dat fungeerde als vervangingsgemeentehuis.

Op weg